Dende hai 26 anos, o 25 de novembro, Día Internacional da Eliminación da Violencia contra as Mulleres, lembra ao mundo: Basta de violencia contra as mulleres! Con todo, esta xornada chega nun contexto marcado por múltiples crises, climática, alimentaria, económica, política, migratoria e de coidados que ameazan os avances en igualdade, até o punto de que, segundo ONU Mulleres, necesitaranse case 300 anos para lograr a igualdade de xénero.
Para nós, na Vía Campesina -da que o Sindicato Labrego Galego fai parte- a situación segue sendo máis alarmante que nunca: os poucos dereitos obtidos polas mulleres, e en especial, as mulleres labregas, pastoras, pescadoras, sen terra, asalariadas agrícolas, temporeiras, hoxe están a retroceder, mentres que as taxas de violencia continúan aumentando no campo.
Segundo o informe do Secretario Xeral da ONU sobre a situación das mulleres e as nenas rurais, o 43% da poboación mundial vive en zonas rurais e do 80% das persoas en situación de pobreza extrema vivindo no ámbito rural, a metade son mulleres. O informe evidencia que a desigualdade persiste: as mulleres rurais gañan só 82 centavos por cada dólar que perciben os homes na agricultura, e en moitos países só o 29% das leis garante efectivamente a igualdade de dereitos sobre a terra.
Así mesmo, vemos con moita preocupación o fortalecemento da dereita e ultradereita no mundo, xunto con conservadurismos que atentan contra dereitos históricos e básicos das mulleres. Esta dinámica acompañada con guerras, conflitos, xenocidios, crises climáticas, discriminación, colonización directa e indirecta dos territorios, militarismo — expoñendo a mulleres labregas, nenez e persoas LGBTQIA+ a graves ameazas para a súa seguridade e a diversas formas de violencia sistémica e estrutural.
Como movemento labrego observamos con horror que nalgunhas rexións do mundo, como Gaza, Sudán, Congo, Haití, Ecuador, por exemplo, as poboacións sofren a diario masacres, execucións brutais e ataques extremos, onde a violencia alcanza a súa paroxismo. En 2024, a ONU estimou que 676 millóns de mulleres e nenas, é dicir, o 17 % da poboación mundial, vivían a menos de 50 km de zonas de conflito, o rexistro máis alto desde a década de 1990. Esta realidade representa unha catástrofe humanitaria de dimensión planetaria, e a pesar da magnitude destas atrocidades, os dereitos internacionais e os mecanismos de protección seguen completamente excedidos, incapaces de protexer ás persoas superviventes, sendo as mulleres e a nenez quen paga o prezo máis alto e están expostos a tácticas de guerra brutais, como o uso da fame e a violencia sexual como armas de guerra.
As mulleres rurais como as urbanas, xa sexa no mundo árabe, África, América Latina, Asia ou Europa, todas sofren violencia, inxustizas e crimes contra a humanidade. Estas realidades son innegables e xa non poden minimizarse. A violencia afecta todos os aspectos da vida dunha muller: física, psicolóxica, sexual, económica, política, patrimonial, cultural, institucional e ambiental.
A isto súmanse as alarmantes taxas de feminicidios, proba de que o dereito fundamental á vida das mulleres — gardiás da vida — permanece en perigo permanente. Segundo un informe da ONU publicado en 2024, cada día morren 140 mulleres ou nenas a mans ou por accións da súa parella ou un familiar próximo, é dicir, unha muller ou nena cada dez minutos. Esta realidade reflicte fállalas dun sistema global que é simultaneamente capitalista, patriarcal, colonial e racista, que orienta as políticas locais e internacionais e condena á metade do planeta para vivir en perigo constante e inxustiza estrutural, lonxe de calquera igualdade de xénero. A universalidade destes feitos non é casual: refórzase polas xerarquías patriarcais e a escasa representación feminista nos espazos de poder, perpetuando a violencia estrutural e a desigualdade de xénero.
As mulleres labregas, indíxenas, traballadoras migrantes, sen terra, pastoras, pescadoras, nómades e recolectoras estamos na primeira liña das loitas e resistencias contra todas as formas de violencia e contra o sistema capitalista mundial que confisca a soberanía dos pobos e a paz. Gardiás dos sistemas de vida e da resiliencia das comunidades, estamos no centro dos combates pola xustiza climática, a terra e a alimentación saudable. Protectoras da terra, preservamos os nosos territorios e as sementes, e alimentamos ás nosas familias, comunidades e ao mundo enteiro. O noso traballo de coidado desafía os modelos económicos e políticos de morte: preservan as prácticas agrícolas ancestrais, aseguran a produción e transformación dos alimentos, e garanten unha alimentación sa para todas as persoas, desempeñando un papel crucial na loita pola soberanía alimentaria, á vez que propoñemos cambios estruturais baseados en dereitos, somos suxeitas políticas de cambios e transformacións que sosteñen a vida e o planeta.
Realizamos un traballo produtivo — que sostén as economías locais e os territorios — e un traballo reprodutivo — que mantén a vida, a solidariedade e a cohesión das comunidades. Con todo, no corazón mesmo desta misión vital, prívasenos do dereito á terra e aos recursos que garanten a nosa autonomía, dignidade e xustiza. Somos as máis afectadas pola fame, as crises climáticas, a pobreza e a falta de coidados.
Por iso, o noso movemento considera que a verdadeira revolución cara a un mundo máis xusto, en paz e capaz de garantir a soberanía alimentaria non poderá lograrse sen as mulleres e a súa xustiza. Continuamos a nosa loita labrega, mulleres e homes unidos, para defender a vida e a xustiza no mundo contra este sistema global baseado na lóxica de destrución e o lucro capitalista, que ameaza á Nai Terra, os sistemas ecolóxicos, as comunidades rurais, a soberanía alimentaria, a nosa saúde e o futuro das xeracións vindeiras.
A nosa visión do mundo, baseada nos principios de soberanía alimentaria, reforma agraria e prácticas agroecolóxicas, é unha resposta a todas estas crises contra a pobreza e a fame. Neste día, facemos un chamado a todas as nosas organizacións rexionais e locais, ás nosas aliadas e aliados, movementos e colectivos sociais, así como a todas as persoas de conciencia, a reunirse e mobilizarse para poñer fin á violencia contra mulleres, nenas e diversidades, tanto no campo como na cidade, e fronte ás guerras e xenocidios. A nosa loita pola paz é colectiva e solidaria.
Xuntas e xuntos podemos cambiar esta realidade e enfrontar un sistema capitalista mundial que nos afecta a todas as persoas!
Únete á acción global!
6 Feb 2026
5 Feb 2026
5 Feb 2026
3 Feb 2026
3 Feb 2026
30 Xan 2026